محمد مهدى ملايرى
291
تاريخ و فرهنگ ايران ( فارسى )
جاحظ دقت بيشترى كنم . جاحظ درباره ادبيات ايران نه كلمهء ترجمه را به كار مىبرد و نه كلمهء نقل را ، بلكه در اين مورد كلمهء تحول يعنى برگرداندن را استعمال كرده ، و اين بدان جهت است كه خواسته با اين عبارت اثر بسيار نافذ و قاطعى را كه ادبيات فارسى در زبان عربى به جاى گذارده نشان دهد ؛ و ما مىدانيم كه بسيارى از كتب علمى عربى را نويسندگان و دانشمندان ايرانى الاصل تأليف كردهاند ، و در اين مورد كافى است كه كتاب سيبويه را كه نخستين كتاب علمى در دستور زبان عربى است ذكر كنيم . زبان عربى و تمدن عربى از هرلحاظ تحت تأثير ادبيات و تمدن ايران قرار گرفته ، همچنانكه زبان عربى هم به نوبهء خود در زبان و ادبيات ايران اثر گذاشته ، يعنى اينكه اين تأثير يك عمل متقابل و دادوستد دوجانبه بوده است . امشب آقاى دكتر محمدى استاد ادبيات عرب در دانشگاه تهران كه اكنون هم استاد و رئيس كرسىزبان و ادبيات فارسى دانشگاه لبنان مىباشند قبول زحمت فرموده و دعوت ما را اجابت نمودهاند كه درباره اين تأثير متقابل براى ما بياناتى ايراد نمايند . يكى از فعاليتهاى كرسى زبان و ادبيات فارسى دانشگاه لبنان مجلهء « الدراسات الادبية » است كه به وسيلهء اين كرسى انتشار مىيابد . اين مجله بيشتر به مطالعات و تحقيقات علمى و ادبى وزين مىپردازد ، و به همينجهت از آغاز انتشارش چه در لبنان و چه در خارج و چه در محافل خاورشناسان داراى موقعيت ممتاز و جالب توجهى است ، و فعلا براى اينكه وقت بيشترى از شما نگيرم و به اصل مطلب بپردازيم سؤالات خود را شروع مىكنيم : س - آيا ممكن است دربارهء مركز زبان و تحقيقات فارسى دانشگاه لبنان اطلاعاتى در اختيار ما بگذاريد ؟ ج - كرسىزبان و ادبيات فارسى دانشگاه لبنان نزديك هشت سال است كه تأسيس شده ، و تأسيس آن جزيى از برنامهء همكارى علمى بين دانشگاه تهران و اين دانشگاه است . در دانشگاه لبنان درس زبان و ادبيات فارسى براى